ไทยไปดวงจันทร์ยังgo on -NARIT ยันCE-7 MATCHพร้อมแม้ฉางเอ๋อ 7 เลื่อน

 อุปกรณ์วิทยาศาสตร์ฝีมือคนไทย CE-7 MATCH ยังคงพร้อมปฏิบัติภารกิจเป้าหมายไทยไปสำรวจดวงจันทร์ เดินหน้าต่อ หลังเลื่อนส่งยานฉางเอ๋อ 7 เป็นปีหน้า

          สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน) หรือ NARIT รายงานว่า เนื่องจากพายุโซนร้อนนาร์ราในทะเลจีนใต้ อาจส่งผลต่อมาตรฐานความปลอดภัยการปล่อยจรวด จึงยกเลิกการปล่อยจรวดลองมาร์ช 5 Y14 เพื่อนำส่งยานอวกาศฉางเอ๋อ 7 ขึ้นสู่อวกาศ ในวันที่ 24 สิงหาคม 2569 ออกไปเป็นปี 2570  ด้วยภารกิจฉางเอ๋อ 7 มีเป้าหมายแตกต่างจากภารกิจฉางเอ๋อก่อนหน้านี้ โดยมีแผนจะลงจอดบริเวณขอบหลุมอุกกาบาตแชคเคิลตัน ใกล้ขั้วใต้ของดวงจันทร์ เพื่อค้นหาน้ำแข็งบนพื้นหลุมที่แสงอาทิตย์แทบไม่ส่องถึง ซึ่งขั้นตอนการลงจอดต้องอาศัยแสงอาทิตย์ส่องให้เห็นพื้นผิวและผลิตพลังงานให้กับแผงโซลาร์เซลล์ ที่ต้องมีมุมแสงที่เหมาะสม มีระยะเวลาสว่างต่อเนื่องยาวนานเพียงพอ แต่ช่วงปี 2569 ต่อจากนี้ ไม่เหลือเวลาที่ทิศทางแสงเอื้อต่อภารกิจ จึงต้องเลื่อนการปล่อยฉางเอ๋อ 7 เป็นปีถัดไป

 

          สำหรับอุปกรณ์ CE-7 MATCH หรือ Moon-Aiming Thai-Chinese Hodoscope ของไทย ได้พัฒนาให้ยืดหยุ่นต่อช่วงเวลาของภารกิจ ตัวอุปกรณ์ ไม่มีแบตเตอรี่ที่ต้องกังวลต่อการเสื่อมสภาพ อาศัยพลังงานจากระบบพลังงานแสงอาทิตย์ของตัวยานโคจร จึงไม่มีข้อจำกัด หลังจากนี้จะถอดอุปกรณ์ออกจากยาน นำไปเก็บรักษาไว้กับหน่วยงานกำกับขององค์การอวกาศแห่งชาติจีน โดยทีมนักวิทยาศาสตร์และวิศวกรไทยยังติดตามสถานะของอุปกรณ์ และดำเนินการตามขั้นตอนทางวิศวกรรมที่เกี่ยวข้องอย่างต่อเนื่อง จนกว่าจะถึงวันกำหนดปล่อยอีกครั้ง

 

          ดร. วิภู รุโจปการ ผอ.สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ กล่าวว่า ยืนยันได้ในวันนี้ว่า  CE-7 MATCH ยังพร้อมสำหรับภารกิจ การเปลี่ยนกำหนดการปล่อยไม่ส่งผลต่อความพร้อมของอุปกรณ์และความตั้งใจของเรา อุปกรณ์ชิ้นนี้เกิดจากองค์ความรู้ การทำงานของนักวิทยาศาสตร์และวิศวกรไทย ตั้งแต่การพัฒนาโจทย์วิทยาศาสตร์ การออกแบบ สร้าง ประกอบ ทดสอบ จนพร้อมสำหรับการปฏิบัติงานในอวกาศ  แม้ต้องรอวันออกเดินทางนานกว่าที่คาดไว้ แต่ยังมีความหวังและพร้อมสำหรับวันที่จะเดินทางสู่ดวงจันทร์

 

          CE-7 MATCH เป็นอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ที่ NARIT และมหาวิทยาลัยมหิดลร่วมกันพัฒนา จากโจทย์ของนักวิจัยไทย ออกแบบ พัฒนา สร้าง ประกอบ และทดสอบโดยทีมนักวิทยาศาสตร์และวิศวกรไทย เพื่อตรวจวัดรังสีคอสมิกหรืออนุภาคพลังงานสูงในอวกาศ ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างดวงอาทิตย์ โลก และดวงจันทร์ เพื่อเพิ่มความเข้าใจเกี่ยวกับสภาพแวดล้อมด้านรังสีในอวกาศ และสร้างองค์ความรู้สำหรับการสำรวจอวกาศในอนาคต

 

          ดร. พีรพงศ์ ต่อฑีฆะ วิศวกรวิจัย NARIT และหัวหน้าวิศวกรพัฒนาอุปกรณ์ CE-7 MATCH กล่าวว่าจะเดินหน้าทำงานต่อทั้งโครงการ CE-8 ALIGN และพัฒนาห้องปฏิบัติการด้านวิศวกรรมอวกาศห้วงลึกในประเทศไทย เพื่อเปิดพื้นที่ให้คนรุ่นใหม่เรียนรู้และร่วมพัฒนางานด้านอวกาศ แม้ต้องรอออกไปอีกระยะหนึ่ง แต่ทีมงานยังมีกำลังใจและความมุ่งมั่นที่จะพาอุปกรณ์ของไทยไปดวงจันทร์ให้ได้ สิ่งที่เกิดขึ้นครั้งนี้ทำให้เราได้เรียนรู้เส้นทางสู่ดวงจันทร์ผ่านกลศาสตร์วงโคจรและคณิตศาสตร์ขั้นสูง ในแง่ขององค์ความรู้ ถือว่าเราไปถึงดวงจันทร์แล้ว

 

 

NARITชวนลุ้นไปดวงจันทร์สัปดาห์วิทยาศาสตร์17-23ส.ค.นี้

 สถาบันวิจัยดาราศาสตร์ ชวนเที่ยวงาน NARIT Science Week 2026 สัปดาห์วิทยาศาสตร์สไตล์คนรักดวงดาว 17-23 สิงหาคม 2569 จัดเต็ม 5 แห่งที่เชียงใหม่ โคราช ขอนแก่น ฉะเชิงเทรา และสงขลา กิจกรรมดาราศาสตร์เต็มอิ่มตลอดสัปดาห์ ชวนติดตามภารกิจสำรวจดวงจันทร์กับอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ฝีมือคนไทย CE-7 MATCH ครั้งแรก เตรียมขึ้นสู่อวกาศสิงหาคมนี้ 

นายศุภฤกษ์ คฤหานนท์ ผู้ช่วยผู้อำนวยการสถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ(สดร.:NARIT) กล่าวว่า สดร.จัดงาน NARIT Science Week 2026 สัปดาห์วิทยาศาสตร์ประจำปี 2569 ระหว่างวันที่ 17-23 สิงหาคม 2569 พร้อมกัน 5 แห่งทั่วประเทศ ณ อุทยานดาราศาสตร์สิรินธร อ. แม่ริม จ. เชียงใหม่ หอดูดาวเฉลิมพระเกียรติ 7 รอบ พระชนมพรรษา นครราชสีมา ขอนแก่น ฉะเชิงเทรา และสงขลา ตั้งแต่เวลา 09:00-16:00 น. มีกิจกรรมหลัก ชมท้องฟ้าจำลอง ภาพยนตร์ดาราศาสตร์ ระบบฟูลโดมดิจิทัล นิทรรศการดาราศาสตร์แบบ Interactive

 

จุดเด่นสุดของปีนี้ ทำความรู้จักกับอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ฝีมือคนไทย CE-7 MATCH ที่จะติดตั้งไปกับภารกิจสำรวจดวงจันทร์ของสาธารณรัฐประชาชนจีนในโครงการฉางเอ๋อ 7 โครงการสถานีวิจัยนานาชาติบนดวงจันทร์ (International Lunar Research Station: ILRS) 1 ใน 7 เครื่องมือวิทยาศาสตร์จากนานาชาติที่ได้รับการคัดเลือกให้ร่วมภารกิจ เป็นครั้งแรกของประเทศไทยที่อุปกรณ์วิทยาศาสตร์ฝีมือคนไทยจะไปปฏิบัติภารกิจโคจรรอบดวงจันทร์ มีกำหนดปล่อยยานฉางเอ๋อ 7 ขึ้นสู่อวกาศในวันที่ 24 สิงหาคม 2569

 

กิจกรรมในงานสัปดาห์วิทยาศาสตร์ของแต่ละแห่งมีดังนี้

อุทยานดาราศาสตร์สิรินธร อ. แม่ริม จ. เชียงใหม่ : ภารกิจไล่ล่ารหัสลับพาน้อง ๆ ลงมือทำ ทดลองและค้นพบความสนุกของวิทยาศาสตร์ด้วยตัวเอง กิจกรรม ROCKET CHALLENGE และ ROVER LAB เปลี่ยนจินตนาการเป็นผลงานชิ้นเดียวในโลกกับกิจกรรม DIY เช่น เข็มกลัดดาราศาสตร์ กำไลข้อมือเรืองแสง และโคมไฟกลุ่มดาว การแสดงที่พาไปค้นพบความมหัศจรรย์ของแสงและอวกาศ เวิร์กช็อปการทดลองสนุก ธีมอวกาศ ให้ความรู้การประดิษฐ์และปล่อยจรวดขวดน้ำ มีของรางวัลทุกวัน สอบถามรายละเอียด โทร. 084-0882261

 

หอดูดาวเฉลิมพระเกียรติ 7 รอบ พระชนมพรรษา นครราชสีมา : หอดูดาวภูมิภาคสำหรับประชาชนแห่งแรกของ NARIT ภายในมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี กิจกรรม จรวดขวดน้ำ การสังเกตการณ์ดวงอาทิตย์ ภารกิจพลิกแรงโน้มถ่วง ปฏิบัติการกู้คืนแคปซูลอวกาศ โชว์วิทยาศาสตร์คลื่นล่องหน สอบถามรายละเอียด โทร. 086-4291489

 

หอดูดาวเฉลิมพระเกียรติ 7 รอบ พระชนมพรรษา ขอนแก่น : หอดูดาวภูมิภาคสำหรับชาวอีสานฝั่งเหนือ เวิร์กช็อปประดิษฐ์พวงกุญแจจักราศี Zodiac Keychain ปล่อยจรวดสู่อวกาศ Walk Rally ล่าแต้มหาขุมทรัพย์ KIDS ZONE กิจกรรม กำไลดวงดาวพราวแสง สีสันจักรราศี แต่งแต้มจักรวาล ซุ้มดวงดาว เทียนเจลดาราศาสตร์ สอบถามรายละเอียด โทร. 063-8921854

          หอดูดาวเฉลิมพระเกียรติ 7 รอบ พระชนมพรรษา ฉะเชิงเทรา : แหล่งเรียนรู้ดาราศาสตร์ เดินทางเพียง 2 ชั่วโมงจากกรุงเทพฯ กิจกรรมพิเศษที่จัดขึ้นเฉพาะสัปดาห์วิทยาศาสตร์ ได้แก่ ชิงชัยแข่งขันรถพลังงานลม เวิร์กช็อปสารพัดของกุ๊กกิ๊กดาราศาสตร์ อาทิ พวงกุญแจเรซิน เข็มกลัด DIY  และโชว์วิทยาศาสตร์ สอบถามรายละเอียด โทร. 084-0882264

หอดูดาวเฉลิมพระเกียรติ 7 รอบ พระชนมพรรษา สงขลา : หอดูดาวแห่งภาคใต้ อยู่บนเขารูปช้างใจกลางเมืองสงขลา ชมความสวยงามของวิวทะเลอ่าวไทยและทะเลสาบสงขลา เวิร์กช็อปและกิจกรรมดาราศาสตร์  บิงโกดาราศาสตร์ การสังเกตการณ์ดวงอาทิตย์  สำรวจดาวอังคาร จรวดขวดน้ำ ประกอบกล้องโทรทรรศน์อย่างง่าย โชว์วิทยาศาสตร์สุดพิเศษ สอบถามรายละเอียด โทร. 095-1450411

 

คืนวันเสาร์ที่ 22 สิงหาคม 2569 ดูดาวฟรีผ่านกล้องโทรทรรศน์หลากหลายชนิด กับกิจกรรม NARIT Public Night เวลา 18:00-22:00 น. ที่หอดูดาวทุกแห่ง

สำหรับโรงเรียนที่ประสงค์นำนักเรียนเข้าร่วมกิจกรรม NARIT Science Week 2026 เป็นหมู่คณะ ติดต่อโดยตรง จองรอบท้องฟ้าจำลองล่วงหน้าได้ทางเบอร์โทรศัพท์ของหอดูดาวที่แจ้งไว้ ทุกกิจกรรมไม่มีค่าใช้จ่าย ยกเว้นการเข้าชมท้องฟ้าจำลอง มีค่าธรรมเนียม เด็ก 30 บาท ผู้ใหญ่ 50 บาท

ติดตามรายละเอียดเพิ่มเติมได้ทางเพจเฟซบุ๊ก NARIT สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ หรือเพจเฟซบุ๊กของหอดูดาวแต่ละแห่ง 

 

 

ไทย-จีนลงนาม5ข้อตกลงวิทยาศาสตร์อวกาศ-ทุนมนุษย์

 ยศชนัน ร่วมลงนาม 5 ข้อตกลงประวัติศาสตร์ไทย-จีน ด้านวิทยาศาสตร์-การพัฒนาทุนมนุษย์ นายกไทย-จีน เป็นสักขีพยาน เพื่อปลดล็อกเทคโนโลยีอวกาศห้วงลึกและนิวเคลียร์ฟิวชัน ปั้นบุคลากรทักษะสูง มุ่งยกระดับเศรษฐกิจ สร้างงาน และพัฒนาคุณภาพชีวิตคนไทยอย่างยั่งยืน

ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.)ได้ร่วมในพิธีลงนามร่างบันทึกความเข้าใจ (MOU) ความตกลงด้านการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ระหว่างกระทรวง อว. กับกระทรวงและหน่วยงานระดับสูงของสาธารณรัฐประชาชนจีน รวม 5 ฉบับ อวันที่ 20 ก.ค.69 ณ มหาศาลาประชาชน กรุงปักกิ่ง สาธารณรัฐประชาชนจีน โดยนายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีไทยและนายกรัฐมนตรีแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีนเป็นสักขีพยาน การลงนามครั้งนี้เป็นการนำพาประเทศไทยก้าวข้ามขีดจำกัดทางเทคโนโลยี เพื่อสร้างความมั่นคงทางเศรษฐกิจและสังคมในระยะยาว

 

ศ.ดร.ยศชนัน กล่าวว่า ความร่วมมือทั้ง 5 ฉบับนี้ จะช่วยยกระดับนิเวศ ด้านการอุดมศึกษาและนวัตกรรมของไทยเชื่อมโยงกับจีนอย่างเป็นรูปธรรม เจาะจงด้านเทคโนโลยียุทธศาสตร์เป็นตัวกำหนดอนาคตของประเทศ การจัดตั้งห้องปฏิบัติการร่วมไทย-จีนด้านการสำรวจอวกาศห้วงลึก การเตรียมความพร้อมด้านเทคโนโลยีนิวเคลียร์ฟิวชัน การทำงานร่วมกันในระบบดาวเทียมนำทาง BeiDou การสนับสนุนโปรเจกต์วิจัยร่วม ในสาขาโลกอนาคต ทั้งเกษตรอัจฉริยะ อาหารแห่งอนาคต ปัญญาประดิษฐ์ (AI) พลังงาน และการรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (Climate Change) เป้าหมายสูงสุดคือการสร้างกำลังคนคุณภาพสูง ตอบโจทย์โลกยุคใหม่ ผลักดันงานวิจัยไปต่อยอดใช้ประโยชน์ได้จริงในมิติเศรษฐกิจ  

บันทึกความเข้าใจและความตกลงทั้ง 5 ฉบับ มีรายละเอียดดังนี้

1. แลกเปลี่ยนองค์ความรู้ด้านเทคโนโลยีนิวเคลียร์ฟิวชัน สถาบันเทคโนโลยีนิวเคลียร์แห่งชาติ (สทน.) หน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนากำลังคนฯ (บพค.) จะทำงานร่วมกับกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน พัฒนาประสิทธิภาพของเครื่องปฏิกรณ์นิวเคลียร์ฟิวชัน Thailand Tokamak-1 (TT-1) ของไทย ขอบเขตความร่วมมือนี้ครอบคลุม 4 มิติหลัก ได้แก่ การแลกเปลี่ยนนักวิทยาศาสตร์รุ่นใหม่และจัดโครงการฝึกอบรม การจัดประชุมวิชาการระดับนานาชาติ การวิจัยทดลองร่วมกันโดยใช้เครื่องมือทดลองระดับแนวหน้าของจีน เช่น EAST และ HL-3 การส่งเสริมการวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีวิศวกรรมที่จำเป็นต่อการปรับปรุงเครื่องโทคาแมคของประเทศไทย ภายใต้ข้อริเริ่มโครงการหนึ่งแถบหนึ่งเส้นทาง (Belt and Road Initiative) เพื่อปูทางไปสู่ความมั่นคงด้านพลังงานสะอาดของประชาชนในอนาคต

 

2. การพัฒนานวัตกรรมและการประยุกต์ใช้ระบบดาวเทียมนำทาง BeiDou สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (สทอภ.) ร่วมกับคณะกรรมาธิการการพัฒนาและปฏิรูปแห่งชาติแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน (NDRC) ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนนักวิจัยเพื่อร่วมกันพัฒนาเทคโนโลยีระบบดาวเทียมนำทาง BeiDou ขอบเขตการดำเนินงานครอบคลุมตั้งแต่การวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยี การนำไปประยุกต์ใช้จริงในภาคอุตสาหกรรม การจัดกิจกรรมส่งเสริมการลงทุนและการค้าระหว่างประเทศ บนพื้นฐานหลักความเสมอภาคและผลประโยชน์ร่วมกัน ช่วยให้ภาคธุรกิจและประชาชนเข้าถึงข้อมูลและเทคโนโลยีภูมิสารสนเทศที่แม่นยำ อำนวยความสะดวกทั้งในด้านการคมนาคม การขนส่ง และการจัดการภัยพิบัติ

 

3. การขยายโอกาส สร้างเครือข่ายความร่วมมือด้านการอุดมศึกษา สำนักงานปลัดกระทรวง อว. โดย ทำความตกลงร่วมกับกระทรวงศึกษาธิการแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน ในความร่วมมือด้านการแลกเปลี่ยนบุคลากรและการพัฒนาทางวิชาการ โดยการมอบทุนรัฐบาลให้กับนักเรียนชาวจีนและชาวไทยฝ่ายละ 7 ทุนต่อปี ซึ่งอาจยืดหยุ่นปรับเปลี่ยนเป็นทุนระยะสั้นเพื่อการศึกษาและวิจัยได้ตามความจำเป็น ครอบคลุมถึงการสนับสนุนการเรียนการสอนภาษาไทย-จีน การแลกเปลี่ยนครูผู้สอนและอาสาสมัคร การร่วมจัดประชุมวิชาการ การแลกเปลี่ยนข้อมูลและงานวิจัยระหว่างสถาบันอุดมศึกษา เพื่อสร้างบุคลากรสายเทคโนโลยีขั้นสูงของไทย

 

4. การจัดตั้งห้องปฏิบัติการร่วมไทย-จีน ด้านการสำรวจอวกาศห้วงลึก สถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (สดร.) และองค์การอวกาศแห่งชาติจีน (CNSA) ร่วมกันจัดตั้งห้องปฏิบัติการร่วม (Joint Laboratory) ในกรอบความร่วมมือของโครงการวิจัยเพื่อสำรวจอวกาศห้วงลึก รองรับการวิจัยในภารกิจสำรวจดวงจันทร์ของยานฉางเอ๋อ-7 (Chang’e-7) 3 ด้าน ได้แก่ การพัฒนาอุปกรณ์ และเทคโนโลยียานอวกาศ การพัฒนาโครงข่ายโทรมาตร การศึกษาฝึกอบรม เปิดให้เยาวชนและนักวิจัยไทยมีส่วนร่วมในภารกิจอวกาศระดับโลก กระตุ้นให้เกิดอุตสาหกรรมอวกาศเชิงพาณิชย์ในประเทศ

 

5.โครงการวิจัยร่วมด้านวิทยาศาสตร์และนวัตกรรมเพื่อความยั่งยืน โดยสำนักงานปลัดกระทรวง อว. และสถาบันบัณฑิตวิทยาศาสตร์แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน (CAS) จะสนับสนุน ให้ทุนโครงการวิจัยร่วมในสาขาแห่งอนาคต อาทิ เทคโนโลยีการเกษตรและอาหาร วิทยาศาสตร์ข้อมูลและปัญญาประดิษฐ์ ดิจิทัลและอิเล็กทรอนิกส์ วิทยาการหุ่นยนต์ ชีวเคมี ความหลากหลายทางชีวภาพ เครื่องมือแพทย์ วัสดุศาสตร์ พลังงาน เทคโนโลยีสิ่งแวดล้อม และเทคโนโลยีอวกาศ โดยจะได้รับการสนับสนุนทรัพยากรและงบประมาณร่วมกันจากทั้งสองฝ่าย เพื่อนำผลงานวิจัยไปต่อยอดใช้ประโยชน์ ด้านการพัฒนาประเทศและสังคมไทยในมิติต่างๆ อย่างเป็นรูปธรรม โดยจะประกาศการเปิดรับข้อเสนอโครงการวิจัยร่วมอย่างเป็นทางการเร็วๆ นี้